Sztandar Biblijny nr 218 – 2007 – str. 60

i w kierunku południowym do Morza Timurskiego na wschodzie i granic Egiptu na zachodzie, nie słabł zapał islamu. Dzięki misjonarskiej gorliwości handlarzy i podróżników on rozprzestrzeniał się pod panowaniem tolerancyjnych religijnie Chanów, przed Tamerlanem. Gdziekolwiek wznoszono dziewięcioogoniasty sztandar Mongołów, tak daleko jak w północnych Chinach, Indonezji a stamtąd do Filipin, islam zdobywał nowych nawróconych. Z nadejściem Tamerlana nastąpił kres tolerancji dla działalności misyjnej chrześcijan i naśladowców innych religii, pozostawiając wolne pole dla islamu.

TURCY OSMAŃSCY

      Turcy osmańscy wchodzący w skład tradycyjnych, walczących ludów islamu, zaatakowali i osiedlili się w Anatolii (Azja Mniejsza), kiedy Hulagu ustanowił Ilkanat w Persji. Pod wodzą Osmana I, siły tureckie najechały i zajęły terytoria na północ i południe od Morza Marmara, które łączy Morze Czarne z Morzem Egejskim. W 1453 roku został zajęty Konstantynopol. Po 1000 latach świetności i władzy jako rzymska, chrześcijańska i zachodnia placówka na wschodzie, stał się miejscem osmańskiej, islamskiej i orientalnej ekspansji na zachód. Sto lat później Imperium Osmańskie sięgało do krajów bałkańskich, od brzegów wschodniego Adriatyku przez Góry Karpaty do północnych brzegów Morza Czarnego, niczym zmora dla chrześcijańskiej Europy przez wieki. W 1529 roku Marcin Luter wydał pamflet „Na wojnę z Turkami”, w którym nakłaniał cesarza do wyruszenia na wojnę przeciwko nim, a później ogłosił, że islamskie wtargnięcie jest wypełnieniem proroctw z Ezechiela i Objawienia (Gog i Magog) o ukaraniu skorumpowanego chrześcijaństwa.

      Imperium Osmańskie ogarnęło głównie kraje leżące nad Morzem Śródziemnym, prawie do Gibraltaru, następnie sięgnęło niżej przez Mezopotamię do Zatoki Perskiej, a do końca XVII wieku aż do Hijaz i Jemenu, gdzie islam zaczął być przyjmowany. Jednak w tym czasie nadszedł upadek islamu z powodu nepotyzmu, korupcji urzędników, trudności ekonomicznych, wewnętrznych buntów i oporu wobec zmian ze strony dynastycznych władców. WXVIII wieku nastąpiły militarne klęski, w wyniku których podczas I Wojny Światowej mocarstwo rozpadło się.

      W czasie I Wojny Światowej armia brytyjska wysunęła się naprzód przez dokonanie lądowań w cieśninie Dardanele w 1915 roku, a w 1916 roku dotarła aż do doliny Eufratu. Jednak jej działania w propagowaniu niezadowolenia wśród islamskich Arabów okazały się skuteczne w południowej Palestynie i w 1917 roku generał Allenby wyruszył z Egiptu i zajął Jerozolimę, natomiast generał Maude odniósł sukces w Mezopotamii.

      W powojennym porządku Turcja straciła swoje imperium, dostała się pod rządy Mustafy Kemala Ataturka, który zerwał, porzucił lub zniszczył stare islamskie tradycje i zniósł kalifat. Powstało kilka państw arabskich.

MOGOŁOWIE W INDIACH

      Wczesny wpływ arabskich władców i muzułmańskich misjonarzy wśród Hindusów w północno-zachodnich Indiach, został osłabiony przez spory pomiędzy sunnitami i muzułmańskimi szyitami oraz bunty Hindusów. Te terytoria były potem plądrowane przez kolejne fale Mongołów, a arabski handel morski był zagrożony ze strony Portugalczyków pod rządami Albukuerka na początku XVI wieku.

      Baber, z linii Tamerlana, zignorował całą opozycję i ustanowił Imperium Mogołów (Mongołów) w większej części Indii. Jego wnuczek, Akbar, ogłoszony jako cesarz w wieku 13 lat, w 1556 roku stał się najbogatszym, najbardziej wpływowym monarchą na świecie, pomimo rozłamu pomiędzy muzułmanami a rodowitymi Hindusami.

      Ponieważ kultura islamska została nałożona na stare hinduskie dziedzictwo literackie, artystyczne, religijne i obyczajowe, ona została zmodyfikowana do wyjątkowej i wyróżniającej się formy. Do dzisiejszego dnia ona istnieje w Indiach jako spuścizna dawnej islamskiej chwały. Meczety i minarety świadczą o tamtym czasie, podczas gdy Taj Mahal w Agrze, pozostaje pomnikiem zdolności człowieka do wyrażania swych wyższych aspiracji w kamieniu.
SB '07,50-60; BS '07,50-58.

        ciąg dalszy w następnym numerze

poprzednia strona – następna strona